|
KWARTIER
Is Katendrecht nu een gebied, een wijk of een buurt? In
ieder geval een gebied, maar dat geldt eigenlijk voor alles.
In 'Een kwart eeuw statistieken', uitgegeven vanwege het
feit dat op 9 januari 1899 het CBS werd opgericht, wordt
daar iets over gezegd. "De plaatselijke indeling binnen de
gemeenten werd in 1947 drastisch gewijzigd in een wijk- en
buurtindeling. De buurten vormden voor de statistiek de
basis om het regionaal spreidingspatroon van de bevolking
weer te geven. De wijkindeling verschafte inzicht in ver-
schillen binnen een gemeente in demografische, sociale en
economische stuctuur. In de naoorlogse volkstellingen [...]
is dit type indeling steeds gecontinueerd". En inderdaad:
een gemeente bestaat uit wijken en een wijk bestaat weer
uit buurten. Gemiddeld bestaat een wijk uit vijf buurten.
Om het ingewikkeld te maken hebben de grote steden het
begrip 'deelgemeente' of 'stadsdeel' geïntroduceerd. Wat
Rotterdam dus 'deelgemeente' noemt, heet in bijvoorbeeld
Utrecht 'wijk'. Rotterdam omvat al vele jaren 95 buurten.
Maar desondanks sluipt voor een buurt het begrip 'wijk'
steeds verder op. Zo gaat Wikipedia in de fout met "Katen-
drecht is een wijk van Rotterdam", terwijl elders deze vrije
encyclopedie het wél goed omschrijft: "Het uitgangspunt
[...] is de CBS-indeling van wijken en buurten die ook door
de gemeente Rotterdam gehanteerd wordt. De termen
wijken en buurten kunnen aanleiding geven tot verwarring.
Het CBS hanteert de term wijk voor de deelgemeentes.
[...] Ook de buurten [...] kunnen een forse omvang hebben
en kunnen aanleiding geven tot een verdere onderverde-
ling". Rotterdam omvat door de decennia heen zo'n 95
buurten. En ja, Katendrecht is dus een búúrt, tóch?
Het gemeentearchief probeert duidelijkheid te scheppen:
"Iedere wijk in Rotterdam wordt aangegeven met een code,
de Nieuwe Territoriale Indeling. De oude CBS-wijkindeling
zoals deze werd gehanteerd in De straatnamen van Rotterdam
is hierdoor komen te vervallen. Onderstaand treft u de Nieuwe
Territoriale indeling in deelgemeente/adviesaad/wijkraad,
gebieden en buurten die bij de straatnamen van Rotterdam zal
worden aangegeven". En dan volgt een opsomming in 20 groe-
pen (ook al lopen ze van 01 t/m 28, zodat soms dus een getal
wordt overgeslagen) met daarin verwerkt 87 onderverdelingen
(die lopen van 01 t/m 99, zodat ook hierbij dus zo nu en dan
een getal wordt overgeslagen). Binnen die 20 groepen zitten
de deelgemeenten, de Centrumraad (voor de binnenstad) en
de Wijkraad (voor Pernis) en dat zouden dan de wijken moe-
ten zijn. En iedere wijk is dan weer opgedeeld in gebieden en
díe weer in buurten.
De deelgemeente Feijenoord omvat in deze terminologie dus
acht gebieden: Afrikaanderwijk, Bloemhof, Hillesluis, Feije-
noord, Katendrecht, Kop van Zuid, Noordereiland en Vreewijk.
Ook al zit de naam 'wijk' in gebieden als Afrikaanderwijk en
Vreewijk vervat. Maar op de site van de deelgemeente wordt
nadrukkelijk van 'wijken' gesproken.
En om daarbij terzijde nog maar even een misverstand op te
lossen: de Wilhelminapier (met o.a. hotel New York) behoort
dus níet tot de wijk Kop van Zuid en dus ook niet tot de
deelgemeente Feijenoord. Dit gebied valt onder de rechtstreekse
jurisdictie van 'het Stadhuis' (ook al zal de Wilhelminapier op
termijn tot deze deelgemeente gaan behoren).
Maar ook bínnen die gebieden is het in de praktijk niet altijd
duidelijk. Want soms wordt tóch het begrip 'wijk' gebruikt
(zoals hierónder bij het kaartje), soms tóch buurt en ook de
benaming 'kwartier' duikt op: Havenkwartier, Laankwartier,
Parkkwartier. En hoe groot is zo'n kwartier? En is bijvoorbeeld
het gebied Tweede Katendrechtsehaven dan een kwartier?
Ach, what's in a name. Bovendien zijn die gebiedsclusters
binnen Katendrecht veelal bij toeval ontstaan, meestal
gekoppeld aan een sloop- en/of bouwproject. Ook de
namen zélf kwamen veelal bij toeval tot stand, ontleend aan
een oude naam (zoals de Eerste Katendrechtsehaven), een
oude vestiging (waar ooit 'de Boei' gevestigd was) of als een
acroniem (zoals Tonika, dat staat voor Tolhuisstraat Nieuw-
bouw Katendrecht).
Daarom is het nogal zinloos om binnen het gebied Katen-
drecht op grond van déze gebiedsclusters te proberen om
enigerlei onderscheid en samenhang in beeld te brengen.
Het zou natuurlijk mooi zijn om binnen een 'logisch'
gebiedscluster vergelijkbare informatie aan te bieden zoals
op de pagina feiten & cijfers. Onder andere om bijvoorbeeld
te kunnen nagaan of ieder gebied voldoende representatief
vertegenwoordigd is in (of op z'n minst betrokken is bij)
de diverse plannen, ontwikkelingen en structuren op de
Kaap. Waarbij, hopelijk ten overvloede, nog maar eens
aangetekend wordt dat je natuurlijk niemand kunt dwíngen
aktief te zijn namens de eigen straat, laat staan namens de
eigen woonomgeving en al helemaal niet in het algemeen
belang van Katendrecht.
Een heldere indeling is hieronder weergegeven (en bij dit
bekende plaatje van de gemeente heeft de Startnotitie MER
ss Rotterdam het overigens over de wijken van Katendrecht):
Om het helemaal ingewikkeld te maken: momenteel kunnen
de volgende (elkaar soms ook overlappende) clusters onder-
scheiden worden:
en dan zijn er nog de gebieden langs de Maashaven en Rijnhaven
waar nu bedrijven, loodsen en pakhuizen gevestigd zijn of die zelfs
geheel braak liggen en die t.z.t. ongetwijfeld eveneens een 'eigen'
clusternaam krijgen.
Overigens is de nieuwe indeling van onze deelgemeente volgens
de Nieuwe Territoriale Indeling:
Feijnoord (10)
10-79 Kop van Zuid
10-80 Vreewijk
10-81 Bloemhof
10-82 Hillesluis
10-85 Katendrecht
10-86 Afrikaanderwijk
10-87 Feijenoord
10-88 Noordereiland.
En ja, laten we het voor het gemak dus maar over wijken hebben!
[weer terug naar boven]
[weer terug naar de algemene index]
|